JAN STOKOWSKI
(1741-?),
Jakub Usarzewski
Płótno, olej,
1787
JOACHIM
DRZEWIECKI
Józef Rejchan ?
(1762-1817),
malarz polski
Płótno, olej,
1807
IZABELA
Z CZARTORYSKICH
LUBOMIRSKA
(1736-1816)
J. Gillis,
miniaturzysta flamandzki?
Gwasz i akwarela
na kości słoniowej,
1793
HENRYK LUBOMIRSKI
(1777-1850),
Josef Kreutzinger
(1750?-1829)
malarz i grafik
austriacki,
Gwasz na kości
słoniowej,
około 1797
WOJCIECH GOŁUCHOWSKI
(1772-1840),
Carl Hummel
(około 1769-1840),
malarz i litograf
wiedeński
Gwasz na kości
słoniowej,
1810
MŁODA KOBIETA
Jan Nepomucen
Głowacki
(1802-1847),
malarz i rysownik
polski
Czarna i biała
kredka,
2 ćw. XIX w.

W Y S T A W A
Portrety w zbiorach
Gabinetu Grafiki ZNiO

15 lutego w "Salach pod kopułą" wrocławskiego Ossolineum otwarta została wystawa "Portrety w zbiorach Gabinetu Grafiki ZNiO", początkująca cykl ekspozycji, których zadaniem jest prezentacja przykładów różnorodnego rodzaju obiektów zgromadzonych w Muzeum Lubomirskich.

O wyborze tematu obecnego pokazu zadecydowało znaczenie portretów w ossolińskiej kolekcji, gdzie - podobnie jak to miało miejsce w lwowskich zbiorach artystycznych - przeważają ilościowo nie tylko nad scenami religijnymi i historycznymi, lecz także nad drugim co do wielkości zespołem przedstawień ikonograficznych - widokami.

Ograniczenia wynikające z konieczności eksponowania stosunkowo niewielkiej ilości obiektów reprezentujących kilka odrębnych dziedzin artystycznych (malarstwo, rysunek, grafika, miniatury, pocztówki, fotografie) nie pozwoliły na szersze potraktowanie tematu. Charakter wystawy umożliwił jedynie zasygnalizowanie zmian zachodzących w sposobie podejścia artysty do modela, a także uchwycenie - w takim stopniu, w jakim to było możliwe - różnorodnych form stylistycznych, wykształconych na przestrzeni kilku stuleci.

Wśród pokazywanych obrazów znalazły się zarówno obiekty będące aktualnie własnością Zakładu, jak i depozyty Muzeum Narodowego we Wrocławiu, dawniej należące do zasobów inwentarzowych i depozytowych Muzeum Lubomirskich we Lwowie. Pozostałe prace pozyskane zostały do Ossolineum w ostatnich latach. Wybrane płótna reprezentują różne rodzaje przedstawień, od konterfektu sarmackiego, poprzez sentymentalne i preromantyczne wizerunki końca XVIII w., po mieszczański i historyzujący portret 2 poł. XIX w.

Pokazywane miniatury wykonane zostały głównie w warsztatach artystów szkół polskiej, francuskiej i austriackiej XVIII i XIX w.

Większość wystawionych rysunków pochodzi ze zbioru Biblioteki Pawlikowskich, a więc jeszcze z zasobów przedwojennych Zakładu. Wykonane zostały przez znanych twórców polskich oraz w Polsce działających w przeciągu wieków XVIII i XIX. Przedstawiają zarówno prace wykończone, jak i studia portretowe oraz szkice przygotowawcze do obrazów i grafik.

Wśród rycin znajdują się prace artystów szkół niemieckiej, francuskiej, angielskiej, niderlandzkiej i polskiej, powstałe od końca XVI w. do poł. XIX w. Przy wyborze obiektów kierowano się chęcią możliwie bogatego zilustrowania rozwoju dwóch technik - miedziorytu (zwłaszcza twórcy francuscy XVII i XVIII w.) oraz mezzotinty (głównie rytownicy angielscy XVII i XVIII w.). Pod uwagę wzięto również zróżnicowanie portretów pod względem ikonografii osób przedstawionych (władcy, artyści, pisarze, politycy) oraz typów przedstawień (wizerunki reprezentacyjne, propagandowe, kommemoratywne).

Eksponowane fotografie wykonane zostały w latach 1854-1906. Najwcześniejsza z nich jest anonimowym dagerotypem, pozostałe zaś pozytywowymi odbitkami zdjęć autorów polskich i obcych. Przedstawiają postacie kobiece, ubrane i upozowane w sposób charakterystyczny zarówno dla ich pozycji społecznej, jak i czasów w jakich zostały sportretowane.

Prezentowane pocztówki stanowią wyłącznie materiał pomocniczy, urozmaicający ekspozycję. Przy ich wyborze kierowano się pierwowzorem malarskim (XIV-XX w.), a nie fotograficznym, przy czym pojęcie portretu potraktowane zostało swobodnie, obejmując zarówno wizerunki indywidualne (np. Pani de Pompadour, Luiza pruska), jak i studia postaci (np. sylwetki kobiet, tak charakterystyczne dla twórczości T. Axentowicza i F. Żmurki).

Wystawie towarzyszy katalog w formie składanki, zawierający dwie broszury, jedną poświeconą historii i zbiorom Muzeum Książąt Lubomirskich i drugą, stanowiącą przewodnik po obecnej ekspozycji. Publikacja zawiera również 24 reprodukcje wybranych eksponatów. Autorem scenariusza wystawy oraz tekstu informatora jest kustosz Leszek Machnik, pracownik Gabinetu Grafiki Ossolineum, autorem aranżacji plastycznej - Agnieszka Sowa-Szenk.


=> Strona główna <=

KONSTANTY
REMBIELIŃSKI
(1857-1933)
Artur Grottger
(1837-1867)
rysownik
i malarz polski
Kredka, 1867
HENRY de La Tour
d'Auvergne
(1611-1675),
Autor:
Robert Nanteuil
(1623?-1678),
miedziorytnik francuski
Miedzioryt, 1666
ZOFIA
Z CZARTORYSKICH
ZAMOYSKA
(1778-1837),
Autor:
John Samuel Agar
grafik i malarz
angielski
Miedzioryt
punktowany,
1804
ALEKSANDRA
(1844-1925),
królowa angielska,
żona Edwarda VII;
jako księżna Walii.
Fotografia: Lafayette,
Dublin,
30 Westmoreland
Street
Około 1885
(8kB)
KRÓLOWA PRUSKA
LUIZA
Josef Grassi
Stengel & Co.,
Drezno