Historia Działu Numizmatycznego

Gabinet Numizmatyczny lwowskiego Ossolineum

Gabinet Numizmatyczny lwowskiego Ossolineum

Numizmatyczna kolekcja Ossolineum została zapoczątkowana przez Józefa Maksymiliana Ossolińskiego, który kolekcjonował także dawne polskie i obce monety i medale. Zbiory te znacznie się rozszerzyły po donacji Henryka ks. Lubomirskiego w 1823 r. i utworzeniu Muzeum Książąt Lubomirskich. W końcu XIX w. numizmatyczne kolekcje Muzeum liczyły prawie 17.500 monet i 4.500 medali. Okres międzywojenny przyniósł dalsze powiększenie zbiorów, przede wszystkim dzięki darom od osób prywatnych, np. rodziny Pawlikowskich z Medyki. Po zajęciu Lwowa przez Armię Sowiecką nowe władze zlikwidowały Muzeum Książąt Lubomirskich, a zbiory zostały częściowo rozproszone. Lata niemieckiej okupacji Lwowa pozostała część zbiorów numizmatycznych przetrwała w dobrym stanie. W 1944 r. Niemcy ewakuowali najcenniejsze eksponaty Muzeum, w tym część kolekcji numizmatycznej, do Krakowa i dalej na zachód. Latem 1945 r. transport ten został przejęty przez polskich muzealników w pobliżu Złotoryi na Dolnym Śląsku.

Odzyskana część numizmatycznych zbiorów Muzeum Książąt Lubomirskich stała się podstawą utworzenia w maju 1955 r. Gabinetu Numizmatyczno-Sfragistycznego w ramach Zakładu Narodowego im. Ossolińskich we Wrocławiu. W2016 roku gabinet zmienił nazwę na Dział Numizatyczny. We Lwowie pozostała jednak większa część kolekcji monet, zwłaszcza średniowiecznych monet polskich, ogromna większość kolekcji medalierskiej, a także falerystycznej. Dzięki stałym zakupom i licznym darowiznom zbiory Działu stale się powiększają. Szczególnie liczne i wartościowe są pozyskane do zbiorów kolekcje Mariana Gumowskiego (numizmatyka, sfragistyka), Tadeusza Kałkowskiego (numizmatyka, medalierstwo, falerystyka) oraz kolekcja tłoków pieczętnych i monet z dawnej biblioteki Schaffgotschów w Cieplicach.

Nadal jednak podstawowym zadaniem stojącym przed pracownikami Działu jest dążenie do możliwie pełnego odtworzenia stanu posiadania sprzed 1939 r. Utracone w czasie II wojny światowej numizmaty stały się przedmiotem wniosku rewindykacyjnego wystosowanego w połowie 1997 r. do Biura Pełnomocnika Rządu do Spraw Polskiego Dziedzictwa Kulturalnego za Granicą.


Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika. / Opublikowano , autor: Dział Informacji